Logo und Banner  

Lexicon Istoric Retic (LIR)

Lemma
Chavazzin  

A
 B  C  D  E  F  G  H I  J  K  L  M  N  O  P  Q  R  S  T  U  V  W  X  Y  Z

stampa
lemma precedents Spargnapani [Spargnapane]Spegnas, Gion Not [Otto] lemma sequent

Spazzachamins
Derasads en il Mesauc ed en la Val Calanca. Las raschuns per emigrar temporarmain a l'ester eran per els las medemas sco per il Schuobacheclers: la miseria economica, la mancanza da pussaivladads da gudogn, fam. cun blers uffants. Ils mattatschs dad 8-15 onns lavuravan en gruppas da dus fin trais per in patrun sut cundiziuns extremas e privlusas, e quai dal tard atun fin viaden la primavaira, o.t. en Italia, Frantscha, Germania, Austria ed Ollanda. Spazzachamins da la Val Mesauc èn vegnids a Vienna a bainstanza e renum social (titulads sco aristocrats dals spazzachamins) ed han per part era prendì domicil en quella citad. L'organisaziun da la mastergnanza a Vienna è stada presidiada dal 1775-1860 adina da maisters da Soazza u da Roveredo. Tr. il 1650 ed il 1826 èn doc. a Vienna exclusivamain maisters da Soazza sco "Hofrauchfangkehrmeisters" imperials ch'avevan il monopol per ils chamins d'edifizis da l'administraziun imperiala. En il 19. tsch. èn doc. spazzachamins adina pli giuvens (mattatschs da 7-8 onns). A partir da ca. l'onn 1850 ha alura l'obligatori da scola limità fermamain lur temp d'absenza da chasa, ed il 1914 è la lavur per spazzachamins en la vegliadetgna da scola vegnida scumandada. Era il Tessin enconuscha questa tradiziun dals "uccelli neri".


Litteratura:
L. Bühler, Die Bündner Schwabengänger und die Tessiner Kaminfegerkinder, en: SAVk, 80/1984, 165-82; C. Santi, Emigrazione degli spazzacamini mesolcinesi, en: BSSI, 2002, 325-55.

Adolf Collenberg

lemma precedents Spargnapani [Spargnapane]Spegnas, Gion Not [Otto] lemma sequent

pagina precedenta


© HLS: Tuts dretgs d’autur da questa publicaziun electronica èn tar
il Historisches Lexikon der Schweiz, Berna. Per tut ils texts publitgads a moda
electronica valan las medemas reglas sco per la publicaziun stampada.





Redaktion HLS, Hirschengraben 11, Postfach, 3001 Bern, tel. +41 31 313 13 30, E-mail: :